سلف یا سیم پیچ
هرگاه چند دورسیم به دور یک هسته (هوا،آهن،کاغذ،فریت) بپیچیم یک عنصر الکتریکی به نام سلف تولید می شود.
سمبل مداری سلف
![سلف-inductor](https://mohandesbiaziat.ir/wp-content/uploads/2018/02/%D8%B3%D9%85%D8%A8%D9%84-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D8%B1%DB%8C%DA%A9%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D9%85-%D9%BE%DB%8C%DA%86-300x131.jpg)
سمبل مداری سیم پیچ
در شکل بالا L3 سمبل مداری بین الملل یک سیم پیچ باظرفیت 5.7 میلی هانری، سیم پیچ L1 سمیل مداری امریکایی یک سیم پیچ 22 نانو هانری و L2 سمبل مداری یک سیم پیچ 47 میکرو هانری می باشد.
![مدار شارژ نوکیا](https://mohandesbiaziat.ir/wp-content/uploads/2018/02/%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DA%98-%D9%86%D9%88%DA%A9%DB%8C%D8%A7-300x63.jpg)
مدار شارژ نوکیا
شکل ظاهری سیم پیچ یا سلف
![سلف - در الکترونیک](https://mohandesbiaziat.ir/wp-content/uploads/2018/02/%D8%B4%DA%A9%D9%84-%D8%B8%D8%A7%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%B3%D9%84%D9%81-%DB%8C%D8%A7-%D8%B3%DB%8C%D9%85-%D9%BE%DB%8C%DA%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%86%DB%8C%DA%A9%DB%8C.jpg)
شکل ظاهری سلف یا سیم پیچ در دستگاه های الکترونیکی
خاصیت خود القایی
هر گاه از یک سیم هادی جریان عبور کند اطراف آن سیم میدان مغناطیسی ایجاد می شود چنانچه این میدان توسط خود سیم قطع گردد در سیم پیچ ولتاژی القا می گردد که با تغییرات جریان مخالفت می کند به این خاصیت، خاصیت خود القایی گفته می شود .حال اگر سیم تبدیل به سیم پیچ شود خاصیت خود القایی بیشتر می شود.
سلف ها با تغییرات ناگهانی جریان، مخالفت می کنند.
از سلف ها در تلفن همراه جهت محافظت مدار در برابر افزایش ناگهانی جریان،ساخت افزاینده های ولتاژ،فیلتر ها و… استفاده می شود.
مقاومت سلفی
به مقاومتی (مقدار موهومی)که یک سلف در برابر عبور جریان متناوب از خود نشان می دهد مقاومت سلفی یا راکتانس گفته می شود.راکتانس با حرف X نشان داده می شود و از رابطه زیر محاسبه می گردد.
رابطه راکتانس سلفی
![راکتانس سلفی](https://mohandesbiaziat.ir/wp-content/uploads/2018/02/%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B7%D9%87-%D8%B1%D8%A7%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D8%B3%D9%84%D9%81.jpg)
رابطه راکتانس سلفی
نکته !
سلف ها جریان مستقیم را از خود عبور می دهند ولی جریان متناوب (درفرکانس های بالا)را از خود عبور نمی دهند.
در واقع سلف در جریان مستقیم همانند یک سیم عمل می کند و دارای مقاومت صفر است و در فرکانس های بالا دارای مقاومت بی نهایت می باشد.
عملکرد سلف در فرکانس 0 (جریان مستقیم) و فرکانس های خیلی بالا
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/مثال-راکتانس-سلف-300x159-1.jpg)
راکتانس سلف در فرکانس صفر و بی نهایت
نکته !سلف ها در جریان AC یا متناوب و در فرکانس بالا دارای مقاومت بی نهایت هستند و بصورت اتصال باز عمل می کنند.
ترانسفورماتور
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/ترانسفورماتور-300x135-1.jpg)
نمای ظاهری ترانسفورماتور
ترانسفورماتور ها دارای دو سیم پیچ اولیه و ثانویه می باشند این دو سیم پیچ در مجاورت یکدیگر قرار گرفته اند. تعداد دور سیم پیچ ها نقش تعیین کننده ای در ولتاژ ورودی و خروجی و قطر سیم پیچ ها نقش مهمی در جریان آنها دارد.
انواع ترانس
که در آن n تعداد دور سیم پیچ می باشد
ترانس کاهنده
اگر تعداد دور سیم پیچ اولیه بیشتر از تعداد دور سیم پیچ ثانویه باشد به آن ترانس کاهنده گفته می شود. ترانس هایی که برای تبدیل ولتاژ 220 ولت برق شهری به ولتاژهای 6 ، 12، 9 ولت و … از این نوع می باشند.
ترانس افزاینده
اگر تعداد دور سیم پیچ اولیه کمتر از تعداد دور سیم پیچ ثانویه باشد به آن ترانس افزاینده گفته می شود.این ترانس ها در مداراتی نظیر UPS ها کاربرد دارد
ترانس ایزوله
به ترانس هایی که تعداد دور سیم پیچ اولیه آنها با سیم پیچ ثانویه آنها برابر باشد، ترانس ایزوله گفته می شود . این ترانس ها معمولا در کارگاه ها و آزمایشگاه ها برق و الکترونیک کاربرد دارد.
دیود قطعه ای است که از آن جهت یکسو سازی و محافظت در مدار استفاده می شود.
دیود دارای دو پایه به نامهای کاتد(k) و آند(A) می باشد.
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/diode-300x120-1.jpg)
آموزش تخصصی تعمیر موبایل -دیود معمولی
شکل ظاهری دیودهای SMD
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/SMD-DIODE-300x300-1.jpg)
آموزش الکترونیک عمومی-دیود نصب سطحی
دیود های SMD نمونه های متنوعی دارند یکی از نمونه هایی که گاهی در دستگاه های الکترونیکی یافت می شوند دیود هایی است که روی آنها M1 تا M7 نوشته شده است.
بایاسینگ دیود
بایاس مستقیم و معکوس
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/بایاس-موافق-و-مخالف-در-دیود-معمولی-286x300-1.jpg)
آموزش اصولی تعمیر موبایل و تبلت-بایاس موافق و مخالف در دیود
بایاس مستقیم
هر گاه یک دیود را به گونه ای به منبع تغذیه متصل کنیم که آند آن به مثبت منبع تغذیه و کاتد آن به منفی منبع تغذیه متصل شود می گوییم دیود بایاس مستقیم شده است. اگر به شکل A توجه کنید به علت روشن بودن دیود جریان در مدار برقرار شده(دیود مانند یک کلید وصل عمل می کند) و لامپ روشن شده است.
در بایاس مستقیم دیود هدایت می کند و در صورتی که ولتاژ مورد نیاز روشن شدن دیود را در نظر نگیریم می توان دیود را به عنوان یک کلید وصل فرض کرد.
بایاس معکوس
هر گاه یک دیود را به گونه ای به منبع تغذیه متصل کنیم که آند آن به منفی منبع تغذیه و کاتد آن به مثبت منبع تغذیه متصل شود می گوییم دیود بایاس معکوس شده است.حال اگر به شکل B توجه کنید به علت خاموش بودن دیود جریان در مدار صفر می باشد (دیود مانند یک کلید قطع عمل می کند) و لامپ خاموش است.
در بایاس معکوس دیود ایده آل همانند کلید قطع عمل می کند و جریانی را هدایت نمی کند.
انواع دیود
دیود نورانی
دیود نورانی یا LED دیودی است که با اعمال ولتاژ به آن از خود نور تولید می کند.امروزه با افزایش فراوان کاربرد دیودهای نوری، این قطعات در ابعاد ، اشکال و رنگ های مختلف ساخته می شوند و روانه بازار می گردند.
سمبل مداری دیود نورانی
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/سمبل-مداری-LED-300x176-1.jpg)
آموزش تخصصی تعمیر موبایل – LED
نمونه هایی از دیودهای نورانی LED
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/دیود-نورانی-آبی.jpg)
دیود نورانی معمولی
نمونه ای از دیود نورانی(LED) نصب سطحی
![](https://mohandesbiaziat.ir/wp-content/uploads/2018/02/SMD-LED-300x300.jpg)
آموزشگاه هوش برتر– دیود نورانی نصب سطحی
از دیود های نورانی در دستگاه های موبایل و تبلت برای روشن کردن نمایشگر ، صفحه کلید، فلش دوربین و چراغ های هشدار استفاده می شود .
دیود مادون قرمز
دیود های نورانی با پرتوهای مرئی و نامرئی در بازار موجود هستند . یکی از انواع پرکاربرد دیود های با نور نامرئی دیود مادون قرمز می باشد.در دستگاه های موبایل و تبلت برای ارسال و دریافت فایل، کنترل تلویزیون و … از آن استفاده می شود.این دیود های نورانی که معمولا با یک فتو دیود photo diode به صورت مجتمع هستند در نقشه های شماتیک به نام IRDA نام گذاری می شوند.
سمبل مداری دیود مادون قرمز همانند LED می باشد.
دیود زنـر(Zener diode)
دیودی است که از آن جهت تثبیت ولتاژ استفاده می شود.
دیود زنر را با z یا v نشان می دهند.
شکل ظاهری دیود زنر![]()
شکل ظاهری دیود زنر با بسته بندی DIP |
شکل ظاهری دیود زنر SMD
![](https://mohandesbiaziat.ir/wp-content/uploads/2018/02/%D8%AF%DB%8C%D9%88%D8%AF-%D8%B2%D9%86%D8%B1-%D9%86%D8%B5%D8%A8-%D8%B3%D8%B7%D8%AD%DB%8C.jpg)
SMD ZENER
دیود زنر در بایاس معکوس کاربرد دارد.
سمبل مداری دیود زنر
![](https://edu-bartar.com/wp-content/uploads/2022/12/دیود-زنر-نصب-سطحی.jpg)
سمبل مداری دیود زنر
دیود خازنی یا واراکتور
سئوالات این فصل
1. از سلف ها در تلفن همراه جهت محافظت مدار در برابر ……….،ساخت افزاینده های ولتاژ،فیلتر ها استفاده می شود.
2. اگر تعداد دور سیم پیچ اولیه کمتر از تعداد دور سیم پیچ ثانویه باشد به آن ترانس……. گفته می شود.این ترانس ها در مداراتی نظیر UPS ها کاربرد دارد
3. اگر بخواهیم از یک دیود زنر به عنوان تثبیت کننده ولتاژ استفاده کنیم، باید دیود زنر را در ………….ببندیم
4. سلف در فرکانس های بالا دارای مقاومت …… می باشد.
5. دیود چیست؟
6. دیود زنـر چیست؟
7. دیود نورانی چیست؟
8.
دیود مادون قرمز چیست؟
9. سلف ها با تغییرات ناگهانی جریان، …….. می کنند
10. به مقاومتی (مقدار موهومی)که یک سلف در برابر عبور جریان متناوب از خود نشان می دهد …….. گفته می شود
11. جای خالی را با کلمات مناسب پر کنید
هر گاه یک دیود را به گونه ای به منبع تغذیه متصل کنیم که آند آن به مثبت منبع تغذیه و کاتد آن به منفی منبع تغذیه متصل شود می گوییم دیود بایاس………..شده است
12. جای خالی را با کلمات مناسب پر کنید
هر گاه از یک سیم هادی جریان عبور کند اطراف آن سیم میدان مغناطیسی ایجاد می شود چنانچه این میدان توسط خود سیم قطع گردد در سیم پیچ ولتاژی القا می گردد که با تغییرات جریان مخالفت می کند به این خاصیت، ……….. گفته می شود
13. هر گاه یک دیود را به گونه ای به منبع تغذیه متصل کنیم که آند آن به منفی منبع تغذیه و کاتد آن به مثبت منبع تغذیه متصل شود می گوییم دیود بایاس ……… شده است
14. اگر تعداد دور سیم پیچ اولیه بیشتر از تعداد دور سیم پیچ ثانویه باشد به آن ترانس …… گفته می شود. ترانس هایی که برای تبدیل ولتاژ 220 ولت برق شهری به ولتاژهای 6 ، 12، 9 ولت و … از این نوع می باشند.
15. به ترانس هایی که تعداد دور سیم پیچ اولیه آنها با سیم پیچ ثانویه آنها برابر باشد، ترانس ……….. گفته می شود . این ترانس ها معمولا در کارگاه ها و آزمایشگاه ها برق و الکترونیک کاربرد دارد.
16. جای خالی را با کلمات مناسب پر کنید
هرگاه چند دورسیم به دور یک هسته (هوا،آهن،کاغذ،فریت) بپیچیم یک عنصر الکتریکی به نام ……. تولید می شود.